Wild moet je niet opjagen
[1] Het sprookje van de boze wolf zit diep. Vandaar dat de provincie Zeeland haar inwoners niet alleen vroeg de wolf met rust te laten, die op een vroege ochtend op Tholen was gesignaleerd, maar ook om de schapen en pluimvee op het eiland te beschermen. Boerenorganisatie ZLTO (Zuidelijke Land- en Tuinbouworganisatie) drong direct aan op maatregelen.
[2] Het is telkens weer spannend hoe het provinciaal bestuur reageert op de komst van een wolf, zegt Maurice La Haye, onderzoeker landzoogdieren bij de Zoogdiervereniging en betrokken bij het Wolvenmeldpunt. ‘Iedere bestuurder met natuur in zijn of haar taakomschrijving zou moeten weten dat de wolf er is. En toch komen ze meestal pas in actie na de eerste melding of de eerste schade.’
[3] Aandringen op wolfvrije zones met een alarmsysteem heeft geen zin, zegt La Haye. ‘Dat gaat overal piepen.’ Wolfwerende omheiningen, netten en hekken die snel op- en af te breken zijn, zijn wel zinvolle maatregelen, ook tegen schade door vossen of honden, zegt hij. ‘Daarvoor mag de overheid best subsidiëren, de boeren verdienen steun. Het is een ramp om te zien als een boer bezoek heeft gehad van een wolf, dat is echt een dreun voor je kop. Maar het risico in Zeeland is veel kleiner dan in Overijssel.’
[4] De wolf verovert uiteindelijk heel Nederland, weet La Haye. ‘Hij gaat niet meer weg, wen er maar aan.’ Dat een jonge wolf het Schelde-Rijnkanaal is overgezwommen, noemt hij puur toeval. ‘Alleen uit Noord- en Zuid-Holland is nog geen wolvenbezoek gemeld, maar het gaat er echt wel komen. Zeeland ligt wat geïsoleerder dan de rest van Nederland, maar voor wolven is dat relatief. Er is al eens een wolf vanuit Duitsland de grens met Groningen overgestoken, om daarna van noord naar zuid te lopen en zich in België te vestigen.’
[5] Aan de hand van DNA-analyse van wolvenkeutels en doodgebeten vee en wild, uitgevoerd door Wageningen Environmental Research, worden de wolven in Nederland goed in kaart gebracht. Bij12, de ondersteuningsorganisatie van de twaalf provincies voor natuur- en milieukwesties, telt tot dusver vijf leefgebieden in Nederland. [6] De wolf die zich vorig jaar in Drenthe had gevestigd, lijkt echter weer te zijn vertrokken. Wel waren er dit jaar waarnemingen in Friesland, Groningen en Overijssel: vermoedelijk zwervende alleen levende wolven afkomstig uit Duitsland.
[7] In natuurgebied De Groote Heide, op de grens tussen Noord-Brabant en Limburg, leeft een solitair mannetje, afkomstig uit de Frans-Italiaanse populatie. Dat is bijzonder, omdat de andere wolven in Nederland allemaal uit Duitsland komen.
[8] Veruit de meeste meldingen komen van de Veluwe, waar drie leefgebieden zijn. In het zuidwesten had zich vorig jaar een paartje gevestigd, waarvan de wolvin begin maart op de provinciale weg bij Planken Wambuis werd doodgereden, drachtig van acht welpen. Haar mannetje bleef alleen achter. Op het midden van de Veluwe leeft een vrouwtje, ook solitair. Op de Noord-Veluwe woont een roedel, die zich in januari duidelijk aan de wildcamera vertoonde: pa, ma en zes welpen, geboren in 2019 en 2020. ‘Mogelijk zijn ze er alle acht nog, maar dan is het daar wel druk’, zegt La Haye. ‘De wolvin is waarschijnlijk opnieuw drachtig en dan zouden de jongen uit 2019 inmiddels aan het zwerven moeten zijn.’
[9] Wolven zijn in principe niet gevaarlijk, benadruk La Haye. De Zeeuwse provinciebestuurder kwam met haar boodschap, omdat mensen op Tholen met de auto op zoek gingen naar de jonge wolf. Wilde dieren moet je niet opjagen; dat geldt net zo goed voor een hert of een zwijn. Als je ze klemzet, kunnen ze echt gekke dingen gaan doen’, zegt La Haye. ‘Maar het is het gevaarlijkst voor het beest zelf. Zo'n wolf wordt dan gedwongen te blijven lopen tot-ie een aanrijding krijgt.’